Salvage, yoxsa clean: ABŞ title sənədləri ixracda nə deməkdir

ABŞ-da hər avtomobilin title adlanan sənədi var — mülkiyyəti təsdiqləyən və avtomobilin statusunu qeyd edən ştat sənədi. Hərrac elanlarında title növü zədələrin yanında göstərilir və ixrac üçün alan şəxs üçün bu, səhifənin ən vacib sətirlərindən biridir.

Əsas title növləri

Clean title

Avtomobil heç vaxt sığortaçı tərəfindən tam itki (total loss) kimi tanınmayıb. Copart-da clean title ilə satılan avtomobillər çox vaxt icarədən və ya avtoparklardan qaytarılan, bank tərəfindən geri alınan və ya sığorta iddiasına dəyməyən yüngül zədəli maşınlardır.

Salvage title

Sığortaçı avtomobili tam itki kimi tanıyıb və kompensasiya ödəyib — təmir xərci avtomobilin dəyərinin müəyyən həddini keçib. Bu, həmişə ağır zədə demək deyil: dolu, oğurluqdan sonra tapılma və ya daşqın da salvage title-a səbəb ola bilər. Salvage avtomobillər ixrac oluna bilər və təyinat ölkələrinin əksəriyyətində təmir edilib qeydiyyata alınır.

Rebuilt / reconstructed title

Təmir olunmuş və ştat yoxlamasından keçmiş keçmiş salvage avtomobil. ABŞ-da onu sürmək olar, lakin tarixçə VIN kodu ilə birlikdə qalır.

Certificate of destruction / non-repairable

Avtomobildən yalnız ehtiyat hissələri üçün istifadə etmək olar. Onu yol nəqliyyat vasitəsi kimi ixrac etmək adətən mümkün deyil, xaricdə qeydiyyata almaq isə qadağandır. Ehtiyat hissələri almırsınızsa, belə lotlardan uzaq durun.

Digər kodlar

Ştatlar onlarla kod istifadə edir: “certificate of title”, “bill of sale only”, “lien”, “flood”. Bəziləri sənədlərin gecikməsi, bəziləri isə avtomobilin ümumiyyətlə ixrac oluna bilməməsi deməkdir. Hər lot üçün dəqiq kodu təklifdən əvvəl yoxlayırıq.

Azərbaycan üçün bu nə deməkdir

Azərbaycanda idxal olunan avtomobillərə yaş və Euro ekoloji sinif tələbləri tətbiq olunur, qeydiyyat isə Dövlət Yol Polisində aparılır. Buna görə title növü tək başına həlledici deyil — buraxılış ili, mühərrik və ekoloji sinif də eyni dərəcədə vacibdir. Bunları da nəzərə alın:

• Salvage avtomobil ABŞ-dan ixrac oluna bilər, lakin Azərbaycana idxal və qeydiyyat şərtlərini hər alış üçün ayrıca dəqiqləşdiririk — qaydalar dəyişə bilər.
• Qeydiyyat üçün avtomobil texniki cəhətdən qaydasında olmalıdır, yəni zədələr keyfiyyətlə təmir edilməlidir.
• Daşqın tarixçəsi satış dəyərinə təsir edir; korroziya və elektrik nasazlıqları aylar sonra üzə çıxa bilər.
• Salvage tarixçəsi VIN kodu ilə qalır və gələcək alıcı onu hesabatda görə bilər.
• Title sənədinin olmaması və ya gecikməsi avtomobili limanda həftələrlə saxlaya və Gürcüstan üzərindən tranziti uzada bilər.

Hər lot üzrə ixrac imkanını və Azərbaycanda qeydiyyat şərtlərini təklifdən əvvəl yazılı şəkildə təsdiqləyirik. Cavab “yox”dursa, almağı məsləhət görmürük.

Təklifdən əvvəl avtomobili necə yoxlamalı

1. Lot səhifəsində title sətrini oxuyun — “Satışda” bölməmizdə o, hər lot üçün göstərilir. Digər sahələri necə oxumağı Copart lotu haqqında bələdçimizdə izah etmişik.
2. Əvvəlki title-ları və total loss qeydlərini görmək üçün VIN tarixçəsi hesabatı sifariş edin.
3. Bizdən ixrac imkanını, yaş və Euro tələblərinə uyğunluğu və qeydiyyat şərtlərini təsdiqləməyi xahiş edin. Lazım olsa, avtomobilin baxışını da təşkil edəcəyik.

Bizim praktik qaydamız

Gündəlik istifadə üçün ən yaxşı seçim clean title və ya yüngül, yaxşı sənədləşdirilmiş zədəli salvage title-dır. Kolleksiyaçılar üçün tam tarixçəli clean title avtomobilə artıq ödəmək məntiqlidir. “Non-repairable” qeyd olunan hər şey yalnız ehtiyat hissələri üçündür. Əmin deyilsinizsə, lot nömrəsini bizə göndərin — aydın “hə” və ya “yox” cavabı verəcəyik. Yekun dəyəri isə əvvəlcədən kalkulyatorla qiymətləndirə bilərsiniz.